Saida mak ilisitude?

Liafuan ida ilisitude ne’e mai husi lia abut ida ilísitu, no liafuan sira hanesan ne’e mai husi Lian Latina ilicitus hodi refere ba buat ne’ebé proibidu, bandu ka ilegal. Termu ida ne’e tama mai lian Tetun liuhusi lian Portugés ne’ebé signifika katak buat hotu ne’ebé kontra lei, la lejítimu ka ilegal ka la legal.

Ilisitude mak violasaun ilegal ba iha direitu ka ema seluk-nia interesse ne’ebé lei atribui ona. Haktuir N.º 1 husi artigu 417.º prevé forma rua husi ilisitude ne’e: violasaun ba ema seluk-nia direitu ka ofensa ba direitu absolutu sira hanesan direitu real sira (artigu sira husi 1171.º no ss.), direitu personalidade nian (artigus 67.º no ss.) no mós direitu subjektivu hotuhotu ne’ebé mak konsagra iha Kódigu Sivil ninia laran, no ho violasaun ba lei ne’ebé proteje ema seluk-nia direitu no interesse ne’e trata hanesan infrasaun ba dispozisaun legal ida ne’ebé bele sai protesaun ba interesse ne’ebé tuteladu iha lei sein refere ba na’in husi direitu subjektivu ida sein haree ba direitu ne’e tutela ba.

Direitu Sivíl no Direitu-nia sanak-oan sira iha rasik sira-nia definisaun ba ilisitude. Okorrénsia husi faktu ne’ebé pratika voluntariamente ona ne’e fo dalan ba violasaun ba lei nian ida ne’ebé proteje ema seluk-nia direitu ka interesse. Hanesan ita hotu hatene, ilisitude ne’e nu’udar pressupostu ida husi responsabilidade sivil nian, no iha pressupostu ida ne’e, só faktu ilísitu de’it mak bele sura nu’udar faktu ida merese ba konsidera.

Leave a Reply